Opis
Propyleje to monumentalna brama Akropolu w Atenach: kolumnowe wejście z białego marmuru, zbudowane w V wieku p.n.e., przez które wciąż przechodzi każdy odwiedzający skałę. Nazwa znaczy „to, co jest przed bramami”.
Najwspanialsza brama starożytnej Grecji nigdy nie została ukończona. Na wielu blokach wciąż tkwią występy do podnoszenia, którymi je wciągano na miejsce, a powierzchni nigdy nie wygładzono. W 432 roku p.n.e. prace po prostu stanęły.
Architekt Mnesikles, który zaprojektował też Erechtejon, zaczął w 437 roku p.n.e. od planu pięciu sal. Zbudowano tylko salę środkową i część skrzydeł. Powody są dyskutowane: koszty, teren lub sprzeciw wobec przeniesienia pobliskich sanktuariów.
Warto zobaczyć salę środkową, dorycki przedsionek, którego środkowy prześwit między kolumnami jest szerszy niż pozostałe: to droga procesyjna na szczyt.
Wewnątrz podwójny rząd kolumn jońskich prowadzi drogę, a ściana z pięcioma przejściami, tymi bramami z nazwy, otwiera się na szczyt. Sufity miały złote gwiazdy na niebieskim tle.
Północne skrzydło, Pinakoteka, było później słynne z obrazów, choć mogło początkowo być salą bankietową. Obok bramy świątynia Ateny Nike stoi na swoim bastionie, a krótko po 430 roku p.n.e. dodano sanktuarium Ateny Hygieii, być może w podziękowaniu za koniec zarazy.
Ukończona czy nie, Ateńczycy byli z niej dumni. Później stała się kościołem, potem pałacem książąt Acciaiuoli, z frankijską wieżą, którą rozebrano dopiero w 1875 roku. Osmanowie trzymali tu proch, a w 1656 roku wybuch ją poważnie uszkodził.
Jej sława sięgnęła daleko: berlińska Brama Brandenburska została nią zainspirowana. Monumentalne marmurowe schody przed nią dodano około 42 roku n.e., za panowania Klaudiusza, ze skośną rampą, którą prowadzono zwierzęta ofiarne.
Najwspanialsza brama starożytnej Grecji nigdy nie została ukończona. Na wielu blokach wciąż tkwią występy do podnoszenia, którymi je wciągano na miejsce, a powierzchni nigdy nie wygładzono. W 432 roku p.n.e. prace po prostu stanęły.
Architekt Mnesikles, który zaprojektował też Erechtejon, zaczął w 437 roku p.n.e. od planu pięciu sal. Zbudowano tylko salę środkową i część skrzydeł. Powody są dyskutowane: koszty, teren lub sprzeciw wobec przeniesienia pobliskich sanktuariów.
Warto zobaczyć salę środkową, dorycki przedsionek, którego środkowy prześwit między kolumnami jest szerszy niż pozostałe: to droga procesyjna na szczyt.
Wewnątrz podwójny rząd kolumn jońskich prowadzi drogę, a ściana z pięcioma przejściami, tymi bramami z nazwy, otwiera się na szczyt. Sufity miały złote gwiazdy na niebieskim tle.
Północne skrzydło, Pinakoteka, było później słynne z obrazów, choć mogło początkowo być salą bankietową. Obok bramy świątynia Ateny Nike stoi na swoim bastionie, a krótko po 430 roku p.n.e. dodano sanktuarium Ateny Hygieii, być może w podziękowaniu za koniec zarazy.
Ukończona czy nie, Ateńczycy byli z niej dumni. Później stała się kościołem, potem pałacem książąt Acciaiuoli, z frankijską wieżą, którą rozebrano dopiero w 1875 roku. Osmanowie trzymali tu proch, a w 1656 roku wybuch ją poważnie uszkodził.
Jej sława sięgnęła daleko: berlińska Brama Brandenburska została nią zainspirowana. Monumentalne marmurowe schody przed nią dodano około 42 roku n.e., za panowania Klaudiusza, ze skośną rampą, którą prowadzono zwierzęta ofiarne.